Bức thư thế kỷ thủy điện hòa bình

     

dòng chữ được khắc long trọng bằng cả giờ Việt cùng tiếng Nga, say đắm sự chú ý đặc biệt của khác nước ngoài mỗi lúc để chân mang lại đây.


Ký ức về trận lụt ghê hoàng

Sinh ra ở bên dòng Đà giang nước xanh thăm thẳm, những người trung tuổi quê tôi miền Thanh Thủy (Phú Thọ) vẫn còn nhớ, hồi chưa tồn tại đập Hòa Bình, mùa bão năm nào, nước cũng ngập ngấp nghé sân vườn.

Bạn đang xem: Bức thư thế kỷ thủy điện hòa bình

Đặc biệt, trận “đại hồng thủy” vỡ đê năm 1971 vẫn còn đó ám ảnh với không ít người. Theo đó, trận lụt xẩy ra vào thời điểm giữa tháng 8 năm 1971. Theo thống kê, bầy lụt đã khiến cho khoảng 100 nghìn fan thiệt mạng và gây thiệt hại về gia sản khoảng 70 triệu đồng theo thời giá chỉ bấy giờ.

*
Thủy điện độc lập - công trình thủy điện đầu tiên trên sông Đà.

Nếu tính theo thời điểm 2015 thì số lượng này ước vào khoảng đến 10 nghìn tỷ đồng. Đây được coi là trận bè đảng lụt to nhất trong tầm 250 năm ở miền bắc bộ Việt Nam với trong 100 năm sinh sống vùng đồng bằng sông Hồng.


Trận bè phái lụt được một cơ sở thời tiết của Hoa Kỳ xếp vào trong những thiên tai lớn số 1 của nỗ lực kỷ 20, cùng mức độ thảm khốc vày nó tạo ra chỉ thua cuộc trận lụt trên sông Dương Tử ở china làm hàng triệu người chết xẩy ra năm 1931.

Bắt 2 con gái “trùm sò“ trong con đường dây ma túy ở lào cai
*
Lào Cai: Kịp thời ngăn ngừa vụ láo chiến giữa 2 nhóm thanh niên
Đại gia Việt bao gồm 6 vợ, chỉ kén trinh cô gái để cưới, hai lần đi tù túng vẫn tài giỏi sản ngàn tỷ

Tác đụng của trận lũ khiến 13 thức giấc thành phía Bắc vỡ lẽ đê lớn. Các đoạn đê khác cũng đã bị vỡ cùng với chiều dài đoạn bị hư là tương đối lớn. Vỡ vạc đê làm nên ngập lụt diện rộng trên quanh vùng đồng bởi Bắc Bộ.

Chỉ tính riêng bốn tỉnh Hải Hưng, Hà Bắc, Vĩnh Phú, Hà Tây, trận lụt đã làm cho 1062 làng mạc của 94 thị trấn với 2,9 triệu hộ gia đình bị ngập lụt nặng, bằng hơn 40% tổng số hộ gia đình…

“Thế nhưng, từ ngày có đập thủy điện, không năm nào, nước dưng quá mặt đê nữa”, một tín đồ dân ở khoanh vùng Đoan Thượng (huyện Thanh Thủy) nơi từng xẩy ra vỡ đê năm như thế nào nhớ lại. Đó chắc hẳn rằng là 1 trong những tác động rõ ràng nhất của câu hỏi chặn cái sông Đà có tác dụng thủy năng lượng điện trong cảm nhận của người dân.


Giấc mơ của biết bao đời

Trong công trình nghiên cứu và phân tích về địa lý từ bỏ nhiên vn ngay sau ngày hai miền thống nhất, gắng Giáo sư Lê Bá Thảo viết về sông Đà:

“…sau khi rời bỏ nguồn của chính mình nằm làm việc phía phái mạnh Mông Hóa ngay sát làng Sin Cai (Vân Nam, Trung Quốc) chững chạc đi vào lãnh thổ việt nam ở Mường Lai, rồi theo một đường gần như thẳng tắp, chạy một mạch cho gần Lai Châu, địa điểm nó tạo nên khúc ngoặt lớn trước tiên trên toàn bộ chiều dài của chính nó (…)”.

*
Lào Cai giới hạn và điều chỉnh nhiều hoạt động đón chào năm mới
*
Khởi công dự án công trình giao thông rộng 5.000 tỷ vnđ kết nối những tỉnh miền núi phía Bắc
*
Nguyên nhân khiến 3 nữ giới BTV kỳ cựu, cùng tên ngừng dẫn Thời sự 19h của VTV

“Thượng lưu sông Đà… vây quanh hàng núi cao trang bị hai sinh hoạt miền Bắc: đây là dãy núi Pu mê say Lung, tất cả đỉnh cùng tên cao cho 3076m, được cấu trúc bằng các đá granit cùng mêtagranit (…)

Sườn các thung lũng bởi vì vậy rất dốc (đến 40 độ), sông gần như chảy trong các hẻm vực buổi tối om vướng 1 loạt gềnh và những suối bắt mối cung cấp từ những đỉnh núi cao hồng hộc chảy xuống sông, lòng suối ngổn ngang phân vân bao nhiêu là đá tảng”.

Còn vắt Nguyễn Tuân, tức thì trong câu đầu tiên trong thiên tùy bút lừng danh về sông Đà đang trích dẫn câu của Nguyễn quang quẻ Bích từ vắt kỷ trước: “Chúng thủy giai Đông tẩu, Đà giang độc Bắc lưu” tức là mọi dòng sông đều chảy về hướng Đông, còn riêng sông đà lại chảy về hướng Bắc.

Câu thơ vừa tả thực đoạn sông Đà chảy theo hướng Tây Bắc – Đông nam tuy vậy khi qua ngã tía Trung Hà lại ngoặt lên phía bắc qua Tam Nông (nơi Nguyễn quang quẻ Bích khởi nghĩa) trước lúc hợp giữ với sông Thao, sông Lô sinh hoạt ngã bố Bạch Hạc sản xuất nên khối hệ thống sông Hồng vĩ đại ở miền bắc nhưng cũng vừa cho thấy thêm tính cách “dữ dằn”, hung bạo của con sông.

Sông Đà hiện lên dưới ngòi bút của Nguyễn Tuân thật dữ tợn với mọi hút nước sâu thăm thẳm, phần đông quãng sông đầy ghềnh thác, đầy đủ vách đá dựng thành vách.

Tiếng nước “réo”, “tiếng nước thác nghe như là oán trách… van xin… khiêu khích, giọng gằn mà lại chế nhạo… nó rống lên như tiếng một ngàn con trâu mộng…”.

Nước như một đội nhóm quân hùng mạnh, dữ tợn: “mặt nước la hét vang dậy... Có những lúc chúng team cả thuyền lên”. Rồi trong cả câu chuyện “Sơn Tinh – Thủy tinh” từ đời Hùng vương xa xăm, “hàng năm cứ vào thời gian tháng bảy, mon tám lại dâng nước”. Xem thế, để biết, phụ vương ông ta, ngay từ vô cùng sớm đã ao ước “thống trị” cái sông tuy vậy chỉ e sức người dân có hạn.

*
Giải cứu cô nàng 22 tuổi ra khỏi đường dây buôn tín đồ
Gần 4.600 xe cộ hàng và 9.000 bạn “mắc kẹt” tại các cửa khẩu lạng ta Sơn, Đại sứ quán trung quốc nói gì?
*
CLIP: Cây cầu hơn 54 tỉ đồng mới trả thành bất thần gãy đôi

*
Nơi gìn giữ lá thư.

Chinh phục cái sông hung hãn

Ngay từ khoảng đầu những năm 70 của nạm kỷ trước, Nhà vn đã bắt đầu tiến hành việc chuẩn bị triển khai gây ra một xí nghiệp thủy điện mập trên loại sông Đà.

Cũng những năm 1971, các chuyên gia Liên Xô ban đầu được cử sang nước ta để cùng tiến hành khảo sát, thiết kế và sẵn sàng thi công xây dựng. Khi tiến hành khảo sát, các chuyên viên Liên Xô có tìm hiểu thêm tài liệu địa chất và thủy văn của fan Pháp nhằm lại.

Chính chính vì như vậy mà bọn họ đã điện thoại tư vấn sông Đà là sông Đen (do dịch tên con sông này từ tiếng Pháp, do vào mùa lũ, sông vô cùng hung dữ và gây nhiều thảm họa cho cư dân và mùa màng dưới hạ lưu).

"Việc các chuyên viên Liên Xô sang thao tác làm việc ở sông Đà gợi lên hình tượng thú vị là những người từ biển lớn Đen (Triô-rơ-nôi-e Mô-ri-e) đến đoạt được dòng sông Đen (Tri-ô-rơ-nai-a Re-ka)", ông Đỗ Xuân Duy, nguyên trưởng phòng ban phiên dịch cho chuyên viên cơ giới kiêm thư ký kết của ông Phan Ngọc Tường (Thứ trưởng bộ Xây dựng trực tiếp làm tgđ Tổng doanh nghiệp xây dựng thủy điện Hòa Bình), mặt khác cũng là người gắn bó với công trình này từ đầy đủ ngày thứ nhất hóm hỉnh ví von.

Các chuyên gia địa chất, thủy văn vn và Liên Xô đã triển khai nhiều chuyến đi dọc sông từ độc lập - tô La - Lai Châu cả bởi đường bộ, đường thủy và đường không (máy cất cánh trực thăng).

Xem thêm: Vì Sao Phải Cắt Bỏ Hết Lá Ở Cành Ghép, Bài 2 Trang 87 Sách Bài Tập (Sbt) Sinh 11

Trong trong thời điểm 1981 - 1982, dự án công trình thủy điện tự do bước vào quy trình nước rút để kịp quy trình tiến độ ngăn sông Đà lần 1 vào đầu năm mới 1983. Cơ hội này, nhiều biểu ngữ, khẩu hiệu lộ diện trên mọi công trường.

Đó là "Tất cả bởi dòng năng lượng điện ngày mai!", "Hôm nay làm cho việc xuất sắc hơn hôm qua. Mai sau phải giỏi hơn hôm nay"... đang cổ vũ hàng ngàn cán bộ, công nhân, chuyên gia trên công trường hăng say thi đua và không chấm dứt sáng chế tạo để kết thúc xuất sắc trách nhiệm được giao.

Để xây dựng thành công xuất sắc một xí nghiệp thủy năng lượng điện tầm cỡ lớn số 1 Đông nam giới Á thời gian bấy giờ, trong veo 15 năm thường xuyên (1979 - 1994), hàng chục vạn con tín đồ đã đêm ngày lao cồn quên mình, quá qua muôn vàn nặng nề khăn, gian khổ, cùng nhắm tới một mục tiêu duy tuyệt nhất là phòng sông Đà xây nhà máy thủy điện.

Nhà đồ vật được xác định là công trình trọng điểm quốc gia, gồm nhiệm vụ hỗ trợ điện năng 8, 14 tỉ KW/năm, chống bầy cho đồng bởi hạ lưu sông Hồng với dung tích điều ngày tiết của hồ đựng 5, 6 tỉ m3 nước, nâng cấp mực nước mùa cạn mang đến hạ lưu sông Đà cùng với sông Hồng và đem lại cho quốc gia nhiều công dụng to béo khác.

Từ khi khởi công đến khi kết thúc công trình bụ bẫm này, công trường vẫn là một guồng máy to con với sự tham gia của hàng chục ngàn kỹ sư trẻ, hàng chục ngàn thợ lành nghề, lái xe, phiên dịch, lao rượu cồn thủ công, chuyên viên đến từ các nước thuộc Liên bang Xô Viết...

Một khối lượng quá trình đồ sộ đang được hàng chục vạn fan “lính” công trường nơi đây ngừng xuất dung nhan sau hơn 4.400 đêm ngày khoét núi, ngủ hầm, quên ăn, quên ngủ:

Xây dựng hàng trăm ngàn ngàn mét vuông nhà xưởng; đào hàng chục triệu m3 đất, đá; đào 16.000 m hầm; đắp đập trăng tròn triệu m3 ; bê tông 1, 5 triệu m3; kết cấu thép 85.000 tấn. Từng hạng mục công trình đã được ngừng với quá trình đáng kinh ngạc, miêu tả một bí quyết thuyết phục niềm tin “dời non, bao phủ biển” của một chũm hệ lao rượu cồn anh hùng.

Lá thư gửi hậu cố kỉnh

Trong thời gian thi công, ông Bô-gô- tren-cô - Tổng nhân viên Liên Xô trên công trường thi công đã nêu ra một khuyến nghị: nhân dịp ngăn sông Đà, nên tất cả một lá thư để lại cho mai sau.

"Đó là việc làm bình thường, đã trở thành truyền thống ở các nước mà bao gồm nghề xây dừng thủy năng lượng điện lâu năm, ví như Liên Xô. Thông thường, trước khi ngăn đập, họ cùng nhau bàn luận thảo ra một lá thư, rồi cho vào chai hoặc lọ, đậy kín đáo lại rồi chôn vào thân đập.

Họ hy vọng, một trăm năm tiếp theo hoặc lâu dài nữa, khi bé đập vỡ, dòng chai đựng thư kia trôi lềnh bềnh, ai đó sẽ bắt được và xuất hiện thêm xem, biết rằng fan ta đã làm dự án công trình này như thế nào", ông Duy kể lại.

Ý tưởng này được đồng chí Đỗ Mười, lúc ấy đang là Phó chủ tịch Hội nhất quán trưởng, trực tiếp có tác dụng Trưởng ban chỉ đạo xây dựng công trình xây dựng thủy điện hòa bình rất ủng hộ.

Tuy nhiên, việc lưu giữ lại lá thư giữ hộ hậu vắt sẽ được triển khai với nghi thức long trọng tại một địa điểm xứng đáng, chứ không hẳn đem chôn vào trong thân đập.

Tổng doanh nghiệp xây dựng thủy điện tự do đứng ra tổ chức kêu gọi những nhân sĩ trí thức, công ty văn, bên báo, những người tâm huyết với dự án công trình thủy điện độc lập viết gần như bức thư dự thảo gửi nạm hệ mai sau (cả bằng tiếng Việt và tiếng Nga) để biên tập thành "Thư của những người xây dừng Thủy điện hòa bình gửi cầm cố hệ mai sau".

Sự kiện này ra mắt sau lễ chống sông Đà dịp I và khởi công xây dựng nhà máy sản xuất Thủy điện hòa bình 18 ngày.

Cái " kho lưu trữ" đó thực chất chỉ là một khối bê tông hình thang bao gồm cạnh lòng 2 mét, độ cao 1,8mét, cạnh bên trên 0,8 mét nặng nề gần 10 tấn nay vẫn nằm ở vị trí sân công ty lưu niệm thủy năng lượng điện Hòa Bình. Bức thư được chép thành nhì bản, mỗi bạn dạng để trong một ống đồng được hút chân không, từng ống nhằm trong một hộp mika.

Vì là fan đã dịch lá thư đó từ giờ Việt ra giờ Nga, ông Duy bật mý 1 vài đoạn: Đoạn khởi đầu là của nhà báo Thép Mới:

"Hôm nay, trước núi Tản, sông Đà, đa số Sơn Tinh của thời đại bắt đầu - những người xây dựng Thủy điện chủ quyền Việt Nam với Liên Xô giữ hộ đến các thế hệ trẻ nước ta mai sau những dòng trung ương huyết...".

Rồi tiếp theo, lá thư nói tới những khó khăn khăn: "Thế hệ cửa hàng chúng tôi cơm không đủ no, áo không đủ ấm, những chúng tôi vẫn chắt lọc và quyết trung ương xây dựng dự án công trình thủy điện lớn số 1 Đông phái nam Á, biểu tượng tốt đẹp của tình hữu nghị Việt - Xô cho đời đời nhỏ cháu mai sau".

Tại sao cho năm 2100 bắt đầu được mở?

Về việc này, gồm hai chủ ý giải thích. Trang bị nhất, vẫn là thư gởi "thế hệ đời sau" thì có nghĩa là lúc đó, những người sinh ra vào khoảng Thủy điện tự do khởi công, chắc rằng không còn mấy người, và đông đảo công nhân, kỹ sư... Thâm nhập xây dựng nhà máy sản xuất cũng vẫn thành bạn "thiên cổ" tự lâu.

Xem thêm: Hợp Chất Có Oxi Của Clo Hay, Chi Tiết Nhất, Hợp Chất Có Oxi Của Clo Và Bài Tập Vận Dụng

Thứ hai, vào thời điểm năm 2100, lớp bùn bên dưới lòng hồ đã dày thêm khoảng 56m, bởi thế là cần thiết phát năng lượng điện được nữa. Cần phải cho xí nghiệp sản xuất nghỉ ngơi để nạo vét lòng hồ, hoặc phá bỏ nhà máy... Cùng lúc đó bắt đầu mở lá thư cho cố gắng hệ ngày đó biết ngày xưa, lớp cha ông sẽ lao động như thế nào.