Những Từ Tiếng Việt Dễ Sai Chính Tả

     

Mặc dù được nhóm tác giả biên biên soạn khá công phu nhưng sách vẫn mắc các sai sót, lầm lẫn rất cực nhọc chấp nhận. Ví dụ: nhầm lẫn S với X; X cùng với S; không rõ ràng được D hay GI; TR hay CH; N xuất xắc NG; IN tuyệt INH, C tốt Q, IU hay ƯU, R hay GI, R giỏi D... Nhầm lẫn giữa biện pháp viết đã từng có lần tồn tại, với chuẩn chính tả hiện hành; thân từ đồng nghĩa với từ bao gồm hai dạng chính tả...

Bạn đang xem: Những từ tiếng việt dễ sai chính tả


*

Bìa cuốn “Từ điển bao gồm tả giờ Việt” có nhiều sai sót


Sau đây là một số ví dụ:

A. Sai chính tả vày không tách biệt được sự không giống nhau giữa phạt âm cùng chữ viết; thiếu hiểu biết nhiều nghĩa tự nguyên hoặc chưa thật sự nhuần nhuyễn về giờ Việt (nội dung in đậm trong ngoặc kép, sau số mục là nguyên văn của từ bỏ điển. Phần xuống cái là bàn bạc của chúng tôi):

1. "BÀN: bàn trả (tv. Bàng hoàng)".

Không đề nghị "bàn hoàn" "tv" (thường viết) là "bàng hoàng". Đây là nhì từ Việt cội Hán tất cả tự hình với nghĩa không giống nhau. từ điển giờ đồng hồ Việt của Vietlex (Vietlex): "bàn hoàn • 盤桓 đg. 1 quấn quýt ko rời; 2 nghĩ về quanh quẩn ko dứt"; "bàng hoàng • 徬徨 t. Ngẩn bạn ra, choáng váng đến mức như không thể ý thức được gì nữa".

2. "BÁNH: bánh dày".

Viết đúng là "bánh GIẦY" hoặc "bánh GIÀY" (tên gọi bánh theo cách chế trở thành "giày", "xéo" cho nát nhuyễn ra).

Không gồm sách tự điển giờ đồng hồ Việt hoặc tự điển chủ yếu tả nào trong số hàng chục cuốn cửa hàng chúng tôi có vào tay ghi nhận "bánh dày" (từ đây, với phần đa lỗi "có một ko hai" này, sẽ tiến hành đánh ký kết hiệu nghỉ ngơi cuối đoạn trao đổi).

3. "BƠI: bơi lội chải".

Viết đúng là "bơi TRẢI" (vì "trải" là một trong loại thuyền nhỏ, dài, dùng trong số cuộc thi bơi thuyền).

4. "CHAI: con chai; canh chai".

Việt Nam không có "đặc sản" như thế nào như vậy. Hợp lý và phải chăng ý soạn giả muốn nói tới "con trai" (trong "Trai cò tranh nhau, ngư ông đắc lợi"?) cùng món "canh trai" nấu bằng thịt của chủng loại nhuyễn thể này?

5. "CHẦY: chầy chật"

HTC: Viết chuẩn chỉnh là "trầy trật" (trầy da, đơn côi xương).

6. "CHÉO: chéo ngoe; bắt chéo chân".

Viết đúng là "tréo ngoe" ("tréo" = chiếc nọ quặp, ngoắc, cầm lên mẫu kia); trong lúc "chéo" chỉ là gần như đường xiên giảm nhau.

7. "CHỈNH: chỉnh chu".

Viết chính xác là "CHỈN chu". Vị "chỉn" tức là vốn, thiệt (Đạo trời, báo phục chỉn ghê, Khéo ráng một mẻ cầm về đầy chỗ - Kiều).

8. "CHIỀU: xuôi chiều đuối mái".

Viết và đúng là "xuôi CHÈO" (chèo = chèo thuyền), đối với "mát MÁI" (mái = mái chèo). Dị bản: Chèo xuôi đuối mái; Êm chèo mát mái.

9. "CÔNG: xung công".

Viết chính xác là "SUNG công" 充公, vị sung 充 là từ Việt gốc Hán = thừa nhận thêm, nhập vào.

10. "DẰNG: dằng xé; dằng níu".

Viết chính xác là "giằng xé"; "giằng níu".

11. "DÀY: dày trông mai đợi".

Xem thêm: Tiểu Sử Vinh Trần Tên Thật Là Gì, Anh Thám Tử Là Ai

Viết và đúng là "RÀY trông mai đợi" = ni trông mai đợi. Vị "rày" tức là "nay", nên thường thấy mô hình rày/nay… mai như: rày nắng nóng mai mưa; rày phía trên mai đó; rày/nay trông mai đợi…

Ở mục "DÀY", hàng loạt từ như "dày vò", "dày xé", "dày xéo", "dây dày", "voi dày con ngữa xéo" mọi sai thiết yếu tả. Theo đây, viết chuẩn chỉnh phải là "GIÀY vò", "GIÀY xé", "GIÀY xéo", "dây GIÀY", "voi GIÀY ngựa chiến xéo" (đúng ra là "voi giày ngựa XÉ")

12. "DÃY: dãy nảy".

Viết chính xác là "GIÃY nảy" ("giãy" vào "giãy đạp", không phải "dãy" trong dãy bàn ghế).

13. "DẪY (cv. Dãy) dẫy dụa; dẫy nẩy".

Viết và đúng là "GIẪY giụa", "GIẪY nẩy". Soạn trả sai ở cả 2 mục "DÃY nảy" và "DẪY nẩy", minh chứng không bắt buộc sự cố.

14. "DẤU: lốt diếm".

Viết chính xác là "GIẤU GIẾM" ("giấu" vào "giấu kín"; không phải "dấu" vào "dấu vết").

15. "DỞ: dở trò".


Viết đúng là "GIỞ trò" ("giở" trong "giở ra"; chưa hẳn "dở" trong "dở dang").

16. "DỤC: dục dịch".

Tiếng Việt không có khái niệm này. Có lẽ nào soạn giả mong muốn hướng dẫn viết tự "RỤC RỊCH"?

17. "GIÂY: giây dưa".

Viết và đúng là "DÂY dưa" (dây của cây dưa). Vì chưng "dây dưa" bò lan, nhánh nọ đẻ nhánh kia, nên gồm một nghĩa bóng chỉ "anh em họ sản phẩm xa". Ví dụ: "Hai công ty ấy có dây dưa gì với nhau đâu!" (tương trường đoản cú "dây mơ rễ má"). Việt nam tự điển (Hội Khai trí Tiến đức) ghi nhận: "dây dưa • Dây cây dưa. Nghĩa bóng: Họ hàng xa; lôi-thôi ko dứt".

18. "MA: ma chơi".

Viết chính xác là "ma TRƠI". "Trơi" ở đấy là dối, có mà ko thật. Thế nên người Thanh Hóa call thằng bù nhìn giữ dưa là "thằng trơi dưa" = thằng người giả duy trì dưa. Cũng như "ma trơi" là ánh lửa lập lòe thường xuất hiện ở bãi tha ma vào đầy đủ đêm mưa thâm gió bấc, khi ta cho gần thì vụt tắt tựa như ảo ảnh, bao gồm hình sắc mà như không.

19. "QUỐC: trứng quốc".

Không lẽ soạn đưa muốn nói đến trứng của một chủng loại chim có tên là "CUỐC"?

20. "SAO: thôi sao".

"Thôi XAO" 推敲 mới tức là đẽo gọt, lựa chọn chữ nghĩa. Nguyên giả Ðảo đời Đường bao gồm câu thơ: Điểu túc trì trung thụ, Tăng xao nguyệt hạ môn 鳥宿池中樹,僧敲月下門. Vốn mang Ðảo định cần sử dụng chữ thôi 推 = đẩy (cửa), rồi lại định sử dụng chữ xao 敲 = gõ (cửa), băn khoăn mãi mà không biết hãy chọn chữ nào. Khi hỏi Hàn Dũ, ông bảo cần dùng chữ xao 敲.Sau này "thôi xao" 推敲 được sử dụng với nghĩa cân nhắc, chắt lọc chữ nghĩa. Viết "thôi SAO" là vô nghĩa.

21. "SẺ: sẻ bọn tan nghé".

Viết đúng là "sẩy/sểnh bọn tan nghé". Vày "sẩy" tốt "sểnh" mới tức là hụt, lạc, lỡ, mất (như "sẩy/sểnh nạ quạ tha"; "sẩy mồm buột lời"). Viết "SẺ" là vô nghĩa.

22. "SUẤT: tách suất".

Mục "CHIẾT" lại thấy ghi dấn cả "chiết SUẤT" + "chiết XUẤT", khiến độc giả chẳng biết đâu nhưng mà lần. Ví dụ nếu như "chiết suất" (vật lý) thì đúng, còn "chiết suất" (công nghiệp) cùng với nghĩa tách bóc để rước tinh chất từ thảo mộc hoặc một các thành phần hỗn hợp chất nào đó thì sai. Kiểu biên soạn thiếu kỹ thuật này còn thấy ở rất nhiều mục từ khác.

23. "SỬ: xét sử".

Xem thêm: De Thi Vào Lớp 6 Môn Tiếng Việt Năm 2021, Đề Thi Vào Lớp 6 Môn Tiếng Việt

Viết chính xác là "xét XỬ". Vì chưng "XỬ" 處 là từ bỏ Việt cội Hán, gồm nghĩa xử hình án; còn "SỬ" 使 lại tức là khiến, sai khiến cho (viết "xét SỬ" hoàn toàn có thể bị suy diễn thành: xét hỏi + không nên khiến, nghiền cung). Cũng tương tự phải viết "XỬ án" 處案 chứ chưa hẳn "SỬ án".