Phân tích bài thơ Ngắm trăng của Hồ Chí Minh (Có dàn ý chi tiết)

Bài thơ Ngắm trăng là một bài thơ độc đáo của Hồ Chí Minh. Vẫn giữ được cái phong thái ung dung, tự tại, Hồ Chí Minh đã làm thơ trong hoàn cảnh tù lao thiếu thốn đủ thứ nhưng Người vẫn nhìn ngắm được cảnh đẹp của trăng, của thiên nhiên phía ngoài song sắt.

Trước khi bước vào phân tích bài thơ Ngắm trăng, các em hãy cùng với Kho tàng văn mẫu lập dàn ý phân tích bài thơ Ngắm trăng. Việc lập dàn ý là quan trọng giúp các em có thể làm bài văn phân tích tốt nhất.

I. Lập dàn ý phân tích bài thơ Ngắm trăng

1. Mở bài

– Giới thiệu về Chủ tịch Hồ Chí Minh và bài thơ Ngắm trăng. Có thể nêu lên hoàn cảnh Bác sáng tác bài thơ để thấy được điểm đặc biệt của bài thơ này.

2. Thân bài phân tích bài thơ Ngắm trăng

a. Hai câu đầu: Tâm trạng của nhà thơ chuẩn bị đón trăng

– Không gian: trong tù, gợi lên hình ảnh người tù bị xiềng xích, mất tự do.

– Thân thể mất tự do nhưng tâm hồn thì không vì vậy người tù vẫn bồi hồi đón trăng.

– Cảnh ngộ đón trăng: cái gì cũng không có.

– Đón trăng bằng một tình yêu giản dị.

b. Hai câu sau: Cảnh ngắm trăng

– Cả trăng và người dường như đang hướng về nhau, ngắm nhìn nhau.

– Song sắt nhà tù trở nên vô nghĩa, người và trăng như xích lại gần nhau, xóa nhòa khoảng cách địa lý.

– Bác chưa bao giờ nhận mình là nhà thơ nhưng trong bài thơ này Người tự xưng là nhà thơ có lẽ là để xứng tầm với vẻ đẹp của ánh trăng.

3. Kết luận

– Khẳng định nội dung bài thơ Ngắm trăng và nêu cảm nhận của em về bài thơ này.

Bài viết liên quan:

>> Phân tích bài thơ Quê hương của Tế Hanh (Có dàn ý chi tiết)

II. Bài làm phân tích bài thơ Ngắm trăng

Từ xưa đến nay, ánh trăng đã trở thành nguồn cảm hứng của rất nhiều thi nhân. Trăng cũng là đề tài muôn thuở trong hội họa hay trong âm nhạc. Đặc biệt trong thơ ca, có nhiều bài thơ hay lấy cảm hứng từ ánh trăng, các thi sĩ coi trăng như người bạn tri kỉ, tâm tình. Bác Hồ của chúng ta cũng vậy. Người đã có một sáng tác lấy cảm hứng từ ánh trăng đó là bài thơ Ngắm trăng. Điều đặc biệt của bài thơ này là nó được sáng tác ở trong tù.

Người đọc có thể thấy được hoàn cảnh của Bác ngay từ câu thơ mở đầu là:

Trong tù không rượu cũng không hoa

Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ

Trong tù, đó là hoàn cảnh thực tế mà Bác đang phải trải qua lúc bấy giờ. Dù Người không viết nhiều về mình nhưng ai cũng hiểu rằng ở trong tù thì không thể vui sướng được. Đó là chưa kể đến chuyện người tù phải chịu cảnh xiềng xích, còng chân, còng tay, thân xác bị giam cầm trong 4 bức tường lao lạnh lẽo và bị mất tự do. Chuyện không rượu, không hoa ở trong hoàn cảnh lao tù ấy cũng là điều hết sức dễ hiểu. Ở trong hoàn cảnh như vậy, con người ta thường dễ nảy sinh những suy nghĩ tiêu cực, buồn chán, tủi hờn. Nhưng đó là người thường. Còn với Hồ Chí Minh thì khác. Người có một trái tim vĩ đại, một tâm hồn yêu đời, yêu thiên nhiên tha thiết. Chính vì vậy, câu thơ thứ hai là sự chuyển biến tâm lý rõ rệt của tác giả. Bỏ mặc hết tất thảy những khó khăn xung quanh mình, Người hướng về phía ô cửa sổ nhỏ bé và ngắm nhìn khung cảnh đêm trăng. Dù ô cửa rất nhỏ thôi nhưng cũng đủ để cho Người phải thốt lên:

Loading...

Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ

phan-tich-bai-tho-ngam-trang

Phân tích bài thơ Ngắm trăng

Chính ánh trăng đã giúp người tù thoát khỏi tâm trạng u ám của mình, đối diện với ánh trăng Người quê mất việc mình đang là tù nhân, đang phải chịu gông cùm xiềng xích. Đối diện với ánh trăng, Người như được đối diện với một người bạn thân, một vị khách cũ ghé chơi nhà. Câu thơ lúc này giống như một lời tạ tội với trăng bởi vì trăng đến chơi mà không có gì để tiếp đón. Ánh trăng thể hiện khát vọng tự do. Nó như mời gọi nhà thơ hãy bước ra ngoài này để ngắm nhìn cảnh đẹp. Nhưng hoàn cảnh không cho phép điều đó xảy ra. Chính vì vậy mà Người chỉ âm thầm ngắm trăng, bình thản và lặng lẽ:

Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ

Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ

Lúc này, Người đã thực sự quên mất hoàn cảnh ngục tù của mình mà tự nhận mình là nhà thơ. Có thể thấy, bốn bức tường giam chật hẹp không thể ngăn được cảm xúc mênh mông của Người. Bác đã thả hồn mình theo ánh trăng, gửi gắm vào trong ánh trăng khát vọng của sự tự do. Đó là khát khao cháy bỏng của một vị lãnh tụ mang trong mình nỗi lo vì dân, vì nước. Chỉ đơn giản với hình ảnh Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ nhưng đằng sau đó nhìn đó, ta hiểu được Bác đang chất chứa trong lòng mình nhiều nỗi suy tư. Nhìn thì có vẻ ung dung, tự tại đấy nhưng không phải. Bài thơ viết trong cảnh đêm khuya thanh tĩnh nhưng lại không có bất cứ âm thanh nào xuất hiện. Sự im lặng của cảnh vật càng làm tặng thêm vẻ đẹp của tâm hồn Bác. Đáp lại Người ngồi ngắm trăng, trăng cũng nhòm qua khoe cửa để nhìn ngắm nhà thơ.

Bài thơ Ngắm trăng của Hồ Chí Minh tuy có những khác biệt so với các bài thơ khác của Bác ở chỗ Bác tự nhận mình là thi nhân nhưng bài thơ vẫn toát lên được tâm hồn và nhân cách sống cao đẹp của Người. Có lẽ, Bác nhận mình là thi nhân là để tương xứng với vẻ đẹp của ánh trăng.

Như vậy là chúng ta đã cùng nhau lập dàn ý phân tích bài thơ Ngắm trăng của Hồ Chí Minh. Thông qua dàn ý chi chi tiết cùng với bài văn mẫu, hy vọng các em đã có cho mình kiến thức bổ ích để việc làm văn được tốt nhất.

Thu Thủy

Phân tích bài thơ Ngắm trăng của Hồ Chí Minh (Có dàn ý chi tiết)
5 (100%) 1 đánh giá