VĂN TẾ NGHĨA SĨ CẦN GIUỘC CỦA NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU

  -  
Thể thơ: PhúThời kỳ: Nguyễn5 bài trả lời: 1 thảo luận, 4 bình luận26 người thích: hdcadmin, thanhvip, dakmar, Nguyễn Văn Chinh, Leng Keng, Jarni, Binhnguyen, Vanachi, tovip, mon_lon_ton_169, peihoh, WOanGwaC, albus, Change2104, pelenba, mauden_rucro, casdsada, nqannd, Anima Mia, Kaa Nguyễn, Q. Le, Vân Lục Hy, Beret, Lliz, Trương Việt Linh, Chau AnhTừ khoá: văn tế (94) nên Giuộc (2) điếu tế (245) hy sinh (115) yêu thương nước (34) thơ sách giáo khoa (561) Văn học 11 <1990-2006> (43) Ngữ văn 11 <2007-2020> (25)
*

Hỡi ơi!Súng giặc đất rền;Lòng dân trời tỏ.Mười năm công vỡ lẽ ruộng, không ắt còn danh nổi như phao;Một trận nghĩa đánh Tây, thân tuy mất giờ đồng hồ vang như mõ.Nhớ linh xưa:Cui phắn làm ăn;Riêng lo nghèo khó.Chưa quen cung ngựa, đâu đi học nhung;Chỉ biết ruộng trâu, làm việc trong thôn bộ.Việc cuốc, vấn đề cày, việc bừa, vấn đề cấy, tay vốn quen thuộc làm;Tập khiên, tập súng, tập mác, tập cờ, mắt trước đó chưa từng ngó.Tiếng phong hạc phập phồng hơn mươi tháng, trông tin quan tiền như trời hạn ao ước mưa;Mùi tinh rán vấy vá đã bố năm, ghét thói côn trùng như bên nông ghét cỏ.Bữa thấy bòng bong đậy trắng lốp, ước ao tới ăn gan;Ngày coi ống sương chạy đen sì, mong muốn ra cắm cổ.Một mọt xa thư đồ gia dụng sộ, há để ai chém rắn đuổi hươu;Hai vầng nhật nguyệt chói loà, đâu dung đồng minh treo dê bán chó.Nào chờ ai đòi, ai bắt, phen này xin ra sức đoạn kình;Chẳng thèm vùng ngược, vùng xuôi, chuyến này dốc ra tay bộ hổ.Khá thương thay:Vốn chẳng yêu cầu quân cơ, quân vệ, theo cái ở bộ đội diễn binh;Chẳng qua là dân ấp, dân lân, mến nghĩa làm quân chiêu mộ.Mười tám ban võ nghệ, nào ngóng tập rèn;Chín chục trận binh thư, đâu hóng bày bố.Ngoài cật tất cả một manh áo vải, nào ngóng đeo bao tấu bầu ngòi;Trong tay vậy một ngọn tầm vông, chi nài tậu dao tu nón gõ.Hoả mai đánh bởi rơm nhỏ cúi, cũng đốt chấm dứt nhà dạy đạo kia;Gươm treo dùng bởi lưỡi dao phay, cũng chém rớt đầu quan hai nọ.Chi nhọc quan quản lí gióng trống kỳ, trống giục, sút rào lướt tới, coi giặc tương tự như không;Nào sợ thằng Tây bắn đạn nhỏ, đạn to, xô cửa ngõ xông vào, liều mình như chẳng có.Kẻ đâm ngang, bạn chém dọc, tạo nên mã ma tà ní hồn kinh;Bọn hè trước, bầy ó sau, trối kệ tàu thiếc tàu đồng súng nổ.Những lăm lòng nghĩa lâu dùng;Đâu biết xác phàm gấp bỏ.Một chắc chắn sa ngôi trường rằng chữ hạnh, nào tuyệt da ngựa bọc thây;Trăm năm địa ngục ấy chữ quy, nào đợi gươm hùm treo mộ.Đoái sông nạm Giuộc, cỏ cây mấy dặm sầu giăng;Nhìn chợ trường Bình, già trẻ nhì hàng luỵ nhỏ.Chẳng buộc phải án cướp, án gian đày tới, nhưng vi binh tấn công giặc đến cam tâm;Vốn không giữ thành, duy trì luỹ bỏ đi, mà hiệu lực thực thi hiện hành theo quân mang lại đáng số.Nhưng suy nghĩ rằng:Tấc đất ngọn rau củ ơn chúa, tài bồi cho nước nhà ta;Bát cơm trắng manh áo sống đời, mắc mớ bỏ ra ông phụ thân nó.Vì ai khiến cho quan quân cạnh tranh nhọc, ăn uống tuyết nằm sương;Vì ai xui hào luỹ tan tành, xiêu vẹo mưa ngã gió?Sống làm chi theo quân tà đạo, quăng vùa hương, xô bàn độc, thấy lại thêm buồn;Sống làm bỏ ra ở bộ đội mã tà, phân chia rượu lạt, gặm bánh mì, nghe càng thêm hổ.Thà thác nhưng đặng câu địch khái, về theo tổ phụ cũng vinh;Hơn còn mà chịu chữ đầu Tây, sống với man di rất khổ.Ôi thôi thôi!Chùa Tân Thạnh năm canh ưng đóng góp lạnh, tấm lòng son giữ hộ lại nhẵn trăng rằm;Đồn Lang Sa một xung khắc đặng trả hờn, tủi phận bạc bẽo trôi theo dòng nước đổ.Đau đớn bấy! chị em già ngồi khóc trẻ, ngọn đèn khuya leo teo trong lều;Não nùng thay! vk yếu chạy tìm kiếm chồng, cơn trơn xế dật dờ trước ngõ.Ôi!Một trận khói tan;Nghìn năm ngày tiết rỡ.Binh tướng tá nó hãy đóng góp sông Bến Nghé, ai tạo cho bốn phía mây đen;Ông cha ta còn ở khu đất Đồng Nai, ai cứu vớt đặng một phường nhỏ đỏ.Thác cơ mà trả giang san rồi nợ, danh thơm đồn sáu thức giấc chúng phần nhiều khen;Thác mà ưng đền rồng miếu để thờ, tiếng ngay lập tức trải muôn đời người nào cũng mộ.Sống tấn công giặc, thác cũng tấn công giặc, vong linh theo giúp cơ binh, muôn kiếp nguyện được trả thù kia;Sống bái vua, thác cũng thờ vua, lời dụ dạy vẫn rành rành, một chữ ấm đủ đền rồng công đó.Nước mắt anh hùng lau chẳng ráo, thương do hai chữ thiên dân;Cây mùi hương nghĩa sĩ thắp cần thơm, cám vì một câu vương vãi thổ.Hỡi ơi!Có linh xin hưởng.